Stanowisko niektórych organizacji KOED w sprawie ACTA

Polska nie powinna ratyfikować ACTA bez przeprowadzenia należytych konsultacji społecznych oraz wyjaśnienia wszelkich wątpliwości dotyczących możliwego ograniczenia praw podstawowych obywateli lub innowacyjności oraz konkurencyjności podmiotów gospodarczych i organizacji pozarządowych - to fragment stanowiska w sprawie podpisania przez polski rząd Umowy handlowej dotyczącej zwalczania obrotu towarami podrabianymi (ACTA), które ogłosiła część organizacji skupionych w Koalicji Otwartej Edukacji, w tym Fundacja Nowe Media.

Wspólne stanowisko podpisały: Centrum Cyfrowe Projekt: Polska, Collegium Artium, Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego UW, Fundacja Centrum Edukacji Obywatelskiej, Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, Fundacja Nowe Media, Fundacja Nowoczesna Polska, Stowarzyszenie EBIB, Stowarzyszenie Wikimedia Polska, Fundacja Wolnego i Otwartego Oprogramowania.

Uważamy, że konsultacje społeczne przeprowadzone w sposób niepubliczny (w zamkniętym gronie 27 wybranych podmiotów w połowie 2010 roku) nie zapewniają odpowiedniej partycypacji obywateli w podjęciu decyzji o podpisaniu ACTA. Z uwagi na zmiany w samym porozumieniu, których dokonano po konsultacjach, oraz obawy wyrażane w tym roku przez organizacje społeczne uczestniczące w grupie „Dialog” (spośród których część jest członkami naszej Koalicji), niezbędne są ponowne konsultacje dokumentu.

Uważamy, że zarzuty wobec ACTA dotyczące potencjalnych zagrożeń dla praw podstawowych obywateli, są na tyle poważne, że wymagają rzetelnego, publicznego wyjaśnienia. Oczekujemy, że rząd przedstawi ekspertyzy, na których opiera swoją decyzję o gotowości podpisania ACTA i podda je konsultacjom społecznym.

Kontrowersje wokół ACTA oraz trwające obecnie protesty – na niespotykaną dotychczas skalę, jeśli chodzi o zagadnienia dotyczące własności intelektualnej oraz społeczeństwa cyfrowego – wskazują na konieczność szerszej debaty na temat realizowanego przez polskie państwo modelu regulacji własności intelektualnej, w tym systemu praw autorskich. Uważamy, że taka debata publiczna, zakończona sformułowaniem jasnej strategii rządowej dotyczącej regulacji własności intelektualnej, a może nawet podpisaniem „Paktu dla internetu”, jest niezbędna. Strategia pozwoliłaby uniknąć sytuacji takich jak obecna, w której kluczowe decyzje są podejmowane bez konsultacji ze społeczeństwem.

Społeczeństwo informacyjne składa się zarówno z twórców, jak i odbiorców, zatem równowaga między tymi formami uczestnictwa w kulturze powinna być zachowana. Stoimy na stanowisku, że równie ważne, jak egzekwowanie i ochrona własności intelektualnej powinno być między innymi stosowanie mechanizmów na rzecz wspierania otwartości rozumianej jako dostępność zasobów i gwarancja ich swobodnego wykorzystywania.

Pełna treść stanowiska do pobrania na stronie KOED.